Diagnóstico, Evaluación y Adecuación del PGOU de Irun en Relación a la Igualdad de Mujeres y Hombres

(Irakurri artikulua euskaraz)

El principal objetivo de este informe realizado para el Ayuntamiento de Irun es el de introducir la perspectiva de género en el proceso de revisión del planeamiento municipal. El Plan General de Ordenación Urbana (PGOU) es el documento base sobre el que se desarrollan el resto de instrumentos de planificación municipal, por lo que la introducción de una visión inclusiva de la ciudad ha sido una gran oportunidad para impulsar las medidas que favorecerán el equilibrio de las desigualdades de partida de la ciudadanía..

Se pretendía la aprobación provisional del Plan contemporáneamente a la entrega de este informe y esta circunstancia ha hecho que en la metodología propuesta primaran algunos aspectos frente a otros: la eficacia de las medidas ha estado unida a la sencillez de aplicación de las mismas. Se pretendía así evitar entrar en contradicción con lo ya aprobado, complementando de la forma más eficaz posible las ordenanzas del texto. Esto ha sido posible gracias a la labor conjunta realizada junto con la arquitecta de Planeamiento Urbanístico, Naiara Zabala.

Street Art By SmugOne, in Glasgow
Street Art By SmugOne, in Glasgow

La metodología empleada se ha basado en el análisis del Plan realizado hasta el momento para detectar los puntos de la normativa que pudieran ser favorables para la inclusión de criterios de inclusividad. Los pasos seguidos han sido los siguientes:

  • Análisis del Plan General desde la perspectiva de género y vida cotidiana

  • Propuesta de medidas correctoras

  • Redacción de texto alternativo a los artículos o fichas correspondientes

  • Análisis de la afección en la normativa urbanística de la propuesta

Como documento final, realizaremos un guía para evaluar la influencia del presente informe en la redacción definitiva del Plan General de Irun.

Las medidas correctoras propuestas se han centrado, principalmente, en tres ámbitos:

1. Las que afectan al espacio público

  • Modificación de Criterios de diseño de zonas peatonales: superar la Ley de Accesibilidad e ir más allá, para que el uso peatonal de la ciudad resulte más cómoda y fácil.

2. Las que afectan a los equipamientos públicos

  • Modificación de las condiciones de uso de los equipamientos públicos para fortalecer las redes sociales físicas y facilitar su uso cotidiano.
  • Establecer normativa relativa a garantizar la seguridad peatonal en los aparcamientos de zonas industriales y comerciales.

3. Relativas a la vivienda

  • Modificar los Criterios de cómputo del aprovechamiento edificatorio, con el fin de facilitar la mejora de las condiciones de habitabilidad en viviendas existentes y cambiar los criterios para las viviendas nuevas, basándonos en criterios de mejora de la vida cotidiana.
  • Modificar el régimen general de implantación de los usos autorizados en las parcelas de uso residencial, de modo que en cada nuevo bloque de viviendas que se construya se disponga en planta baja de un local para guardar cochecitos de bebé, carros de la compra o sillas de ruedas motorizadas.
  • Modificar la Condiciones de Habitabilidad aplicables en los locales destinados a uso de vivienda: lo que supondrá ampliar los espacios para el almacenamiento mínimos, garantizar unos mínimos de almacenamiento y superficies de trabajo en la cocina para mejorar su seguridad o favorecer tipologías de vivienda adaptables a diferentes tipos de familias.

La realización de este trabajo conjuntamente con la oficina de Planeamiento Urbanístico ha hecho posible que las medidas correctoras propuestas se hayan incorporado al PGOU de Irun. Esto hace que se abran nuevas vías de intervención en el urbanismo de género, con medidas visibles y (esperamos) eficaces, cuyos frutos se verán los próximos años.

El informe y el resto de documentos del PGOU, en la web municipal.

Emakume eta Gizonen arteko Berdintasunaren Ikuspegitik Irungo HAPN-aren Diagnosia, Ebaluaketa eta Egokitzapena

(Leer el artículo en español)

Irungo Udalarentzat egindako txosten honen helburu nagusia genero ikuspegia Irungo Hiri Plangintza Nagusiaren berrikusketa prozesuan sartzea da. Hirigintza alorrean oinarrizko dokumentua den HAPN-an emakume eta gizonen arteko berdintasuna sustatzeko ezinbesteko aukera izan da, herritarren arteko genero desberdintasunak orekatzea erraztuko duten neurriak bultzatuz.

Aipatzekoa da lan honi ekin genionean plangintzaren dokumentuak jasoa zuela jadanik Hasierako Onespena. Beraz, gure lanaren onarpena Behin-behingo Onespenarekin batera egitea zen. Honek eragin handia izan zuen proposatutako metodologian eta honen ondorioz neurrien eraginkortasuna eta horiek aplikatzeko erraztasuna funtsezkoak izan ziren. Horrela, jada onartutakoarekin kontraesanean sartzea saihestu nahi zen, testuko ordenantzak ahalik eta modurik eraginkorrenean osatuz. Guzti hau posible izateko Hirigintza Plangintzako Arkitekta den Naiara Zabalarekin egindako elkarlan estua ezinbestekoa izan zen, berarekin adostu bait genituen jarraibide nagusiak.

Street Art By SmugOne, in Glasgow

Ordurarte landutako Plangintzaren azterketa egin genuen, irizpide barneratzaileak sartzeko mesedegarri izan zitezkeen puntuak arautegian detektatu ahal izateko. Jarraitutako pausoak ondorengo hauek izan ziren:

  • Plangintza Nagusia genero eta egunerokotasunaren ikuspegitik aztertu,

  • Neurri zuzentzaileak proposatu,

  • Artikuluen alternatiba gisa testu bat edo dagozkion fitxak proposatu,

  • Proposatutako horrek hirigintzako arautegian duen eragina aztertu.

Amaierako dokumentu gisa, txosten honek Irungo Plangintza Nagusiaren behin-betiko idazketan zer-nolako eragina duen ebaluatzeko gida bat egin genuen.

Proposatu genituen neurri zuzentzaile nagusiak hiru alorretan bana ditzakegu:

  1. Espazio publikoan eragina dutenak

  • Oinezkoen guneak diseinatzeko irizpideak aldatzea: Irisgarritasun Legea gainditu eta haratago joan, oinezkoek hiriaren erabilpen erosoagoa egin dezaten.

  1. Ekipamendu publikoetan oinarritutakoak

  • Ekipamendu publikoen erabilerarako baldintzak aldatzea, gizarte-sareak sustatu eta eguneroko bizimodua erraztu dezaten.

  • Merkataritza eta industria guneetako aparkalekuetan oinezkoen segurtasuna bermatzeko beharrezkoak diren arauak finkatzea.

  1. Etxebizitza alorrekoak

  • Eraikuntza Aprobetxamendua zenbatzeko irizpideak aldatzea: eraikita dauden etxebizitzetako baldintzak hobetzea erraztu eta berrietarako irizpideak aldatzea, eguneroko bizitza erraztean oinarritu daitezen.

  • Erabilera Baimenduak ezartzeko araubide orokorra aldatzea: etxebizitza bloke berri bakoitzeko behe solairuan haur-kotxe, erosketa-orga, gurpil-aulki motordunak eta antzerakoak gordetzeko lokal bat eskaini beharko da, adibidez.

  • Etxebizitzetako Bizigarritasun baldintzak aldatzea: etxebizitza bat diseinatzerakoan kontutan hartzen diren zenbait baldintza aldatzea, adibidez, biltegiratze minimoak gainditzea, sukaldeetako biltegi eta lan azalerak segurtasunaren ildotik bermatzea edo eta familia mota ezberdinen egiturara molda daitezken etxebizitza tipologiei bidea erraztea.

Irungo Udaleko Hirigintza Plangintza sailarekin egindako elkarlanari esker, proposatutako artikulu guztiak Planean txertatu dira. Honek bide berriak ireki dizkio Emakume eta Gizonezkoen arteko berdintasunaren alorrean egin ohi diren lanei eta eraginkortasunaren alde egindako apostu honen emaitzak hurrengo urteetan ikusiko ditugu.

Txosten hau eta HAPN-ko beste dokumentuak, udal webgunean.

Urnietako Elkarbizitzararako Lekuen Maparen Erakusketa

Urnietako Elkarbizitzarako Lekuen Mapak  ikusgai dituzue Lekaio kurtur-etxean joan zen ostiraletik. «Batzen duten lekuak, kentzen duten lekuak» egitasmoaren barnean egindako diagnostikoa ikus dezakezue bertan. Hona hemen erakusketaren aurkezpen bideoa.

Ya está abierta la exposición de los Lugares para la Convivencia de Urnieta en la casa de cultura Lekaio. Podréis ver el diagnóstico realizado que se engloba dentro del proyecto «Lugares que suman, lugares que restan»Podéis ver aquí el video de presentación de la exposición.

Estudios urbanos, género y feminismo. Col·lectiu Punt 6.

Ez dugu oraindik Col·lectiu Punt 6-en «Estudios urbanos, género y feminismo. Teorías y Experiencias» argitarapena irakurtzeko astirik izan, baina artikulu bilduma hau gure liburutegian ezinbestekoa bihurtuko denaren zalantzarik ez dut: Anna Bofill Levi, Ines Sanchez de Madariaga, Eva Kail, Adriana Cioccoletto, Blanca Gutierrez, Josep Maria Montaner, Hiria Kolektiboa, Gea 21,… Eta hauek lehen begiratuan ezagutu ditugunak baino ez dira.

Estudios Urbanos-portada

Aun no hemos tenido tiempo de leer la nueva publicación del Col·lectiu Punt 6 «Estudios urbanos, género y feminismo. Teorías y Experiencias» pero estamos seguros de que esta colección de artículos se convertirá en un imprescindible en nuestra biblioteca. A primera vista hemos localizado nombres conocidos como los de Anna Bofill Levi, Ines Sanchez de Madariaga, Eva Kail, Adriana Cioccoletto, Blanca Gutierrez, Josep Maria Montaner, Hiria Kolektiboa, Gea 21,…

Video: Genero Ikuspegia Hirigintzara aplikatuta | Perspectiva de Género aplicada al Urbanismo

Ondorengo bideo honetan genero ikuspegia hirigintzara aplikatzeari buruzko mahai inguru interesgarri bat ikus dezakezue. Bertan Zaida Muxí eta Rafa Rivera arkitektuek eta Lluisa Moret Sant Boi de Llobregat-eko Ongizate eta Hiritargo Saileko buruak adibide baten bitartez genero ikuspegiak hiri plangintzan dituen eraginak azalduko dizkigute. Alde batetik, udal honek aurrera eramandako egitasmo baten berri emango digute, partehartzean sustatu eta ikuspegi desberdinak kontutan izan dituen plaza baten birmoldaketari buruzkoa. Bestalde, gizartearen partehartzearen garrantziaz mintzatuko dira, espazio publikoek guztion beharrei erantzun diezaieten ezinbesteko baldintza dela adieraziz, edo eta etxebizitzen diseinuan erabiltzailearen beharrak kontutan izatearen garrantziaz.

Coloquio sobre la perspectiva de género aplicada al urbanismo entre Zaida Muxí, arquitecta, miembro del «Col.lectiu punt 6» y profesora de la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de Barcelona; Lluïsa Moret, Teniente de Alcalde de Bienestar y Ciudadanía del Ayuntamiento de Sant Boi de Llobregat, en Barcelona; y Rafa Rivera, profesor de Urbanismo de la Universidad Politécnica de Valencia.

Hirigintza Barneratzailea zertarako?

Izan ere, zer zerikusi du hirigintzak generoarekin? Beldurraren mapak egitea al da genero ikuspegitik egindako hirigintza? Kaleak arroxa kolorez margotzea proposatuko al duzue? Edo eta gaztelaniazko testuetan @ batek ordezkatuko al ditu o hizki guztiak?

Pink_Prints_2011_012
Pink Prints Happening, installation and object series. White t-shirts, pink-fluorescent acrylics, shoes and clotheslines. Via Assocreation.

Azken urteotan genero ikuspegia kontutan hartzen duen hirigintza ahoz-aho dabil. Oraindik ere diru-laguntza ofizialen menpe dago bere ezarpena eta hirigintza bulego askotan beste «Ingurumen Eraginaren Estudio» bilakatuko denaren susmo eta beldurra agerian da: paper gehiego gauza bera aurkezteko!

Baina zer diote hirigintzaren ikuspegi barneratzailea duela urte batzuk aplikatu zuten hiriek? Zeintzuk izan dira onura eta oztopoak? (Ia) Beti bezala, Viena hartuko dugu adibide eta bertako esperientziari buruz Ursula Bauer-ek Gender Mainstreaming in Viena: How the Gender Perspective Can Raise the Quality of Life in a Big City artikuluan esandakoak:

Esfortzuaren helburu nagusien artean hiriaren administrazio sail guztietan emakume eta gizonezkoenganako berdintasun tratamenduaren onarpena dago, (…) eta bereziki sistemaren barruan egituratutako integrazioa ezartzea, unean-uneko proiektuetaz gain.

(…)1990eko hasieran entzuten ziren «Orduan kaleak arroxaz margotu ditzagun!» komentarioa edo funtsezko galdera hau»Zertarako behar dugu hau? Gure sailarengan ez du inolako eraginik!», pragmatikoagoak bihurtu dira eta 2007a geroztik implementazioaren gaira bideratu dira «Nola lor dezakegu hau?» galderaren inguruan.

Lehen begirada batean, aldaketek ez dirudite ikusgarriak. Hala ere, banakako lorpen bakoitzak genero ratioaren hobekuntza eta emakume eta gizonezkoek berdintasunez eragitea dakar, hala nola, irekitze ordutegi malguagoak, kaleen argiztatze hobea (…), komun zerbitzu ekipamenduak, haurren aldagela eta guzti, gizonentzat ere eskura, haurreskola eta zaharretxeetako langileen artean gizonezko gehiago agertzea (…).

Arkitektura feministaren dekana den Kerstin Dörhöfer-ek bikain adierazi zuen lez «emakumeon utopiaren ideia 100.000 gauza txikitan adierazten den eguneroko sistemen iraultza da. Aldatutako elementuen batuketak hiri erabat ezberdinak sortuko lituzke».

gender_mainstreaming_roditelji Vienna-equal-2Vienna-equal
(Barkatuko didazue itzulpena, ez naiz batere aditua esparru honetan 😉 )

Eskola patioak eta generoaren arteko harremanak

Donostiako Ibai Ikastolan ezin izango da futbolean jolastu patio orduan astelehen, asteazken eta ostiraletan. Jende askorentzat harrigarria izango zen berri hau, baina ez da azken aldian irakurri dugun bakarra, ez eta gure inguruko lehen esperientzia gai honen inguruan: Ondarruko Zaldupe eskolan duela pare bat urte antzerako ekimen bat jarri zen martxan.

Eskola patioak funtsezkoak dira haurren gizarte garapenerako tresnak eta gorputz hezkuntza lantzeko. 2005-2007 urteetan Austriako 20 ikastetxetan «Eskola patioak eta generoaren arteko harremanak» ikerketa egin zuten, haur eta gazteen osasuna, eskolek neska eta mutilei eskaintzen dien baldintzekin alderatuz.

EskolaPatio-1

Izan ere, ingurumenak eragin handia du portaeran. Ikerketa honen oinarrizko galderak ondokoak ziren:

– Nola jokatzen dute jolas orduan neska eta mutilek patioan?

– Zeintzuk dira umeen patio jarduna baldintzatzen duten eragileak?

Ikerketaren metodologia, berriz, honako hau izan zen:

– Behaketa eta bido grabaketa 60 jolas ordutan.

– Irakasle eta ikasleekin elkarrizketak.

– Tailerrak 20 eskolatan.

EskolaPatio-2

Ikerketak azaleratu zituen ondorio nagusia neska eta mutilen portaera oso estereotipatua izan zen. Neska zein mutilentzat ingurune egokiak bultzatzeko eskola patioek ikuspuntu berritzaile eta pedagokikoekin bateratutako era askotako espazio irekiak eskaini beharko lituzkete, estereotipo horiei aurre egin ahal izateko.

Neska eta mutilen garapenerako eskola patioak sustatzea hiru puntu hauetan oinarritu beharko genuke, beti ere ikerketa honen arabera:

– ikasle eta irakasleen partehartzea patioen planifikazio eta erabileran

– espazioak ezberdintzea, mugimendu eta komunikaziorako, erlaxatzeko eta ikasteko

– egitura eta espazioen eragin desberdinak aztertu talde ezberdinetan (adin, genero, etnia,…) eta hauek kontutan izan

EskolaPatio-3

Gai konplexua denik ezin uka dezakegu, baina gure artean lehen pausoak ematen ari direla jakiteak asko pozten gaitu.

Eskola Patio baten elkar-sortzearen esperientzia

Lluis Sabadell Artiga artista kataluniarrak Gironako Castellum Eskolan bi urtetan zehar patioa elkar-sortzearen esperientzia prozesua jaso du Guia pràctica per co-crear a l’escola gidan.

Prozesu honetan irakasle, ikasle eta gurasoek artista honen zuzendaritzapean eskolako patioa elkarrekin sortu dute, diseinutik hasi eta eraikitzerainoko pauso guztietan.

escola castellum

Bost pausotan egin da:

Fase 0- Prozesuaren diseinua

Fase 1- Ezagutu

  • Galdetu
  • Behatu
  • Inspiratu
  • Esperimentatu

Fase 2- Elkar-sortzea (Co-creació)

Fase 3- Eraiki

Fase 4- Ospatu

Hona hemen prozesuaren bideoa ikusgai:

Mapa de Lugares para la Convivencia en Urnieta

Urbes For All va a dirigir y desarrollar el proyecto «Lugares que suman, lugares que restan» para el Ayuntamiento de Urnieta, durante el próximo mes. El objetivo de este proyecto es el de realizar un diagnóstico sobre los lugares para la convivencia. 

Mediante un proceso participativo se recogerá la opinión en cuanto a la convivencia sobre los espacios públicos del municipio.

Pretendemos, con la información recogida, trazar mapas de lugares para la convivencia, con dos claros objetivos:

  • Reflejar la riqueza de la convivencia en el municipio.
  • Identificar lugares de encuentro, conflicto, separación, oportunidad, etc.

banco-largo

El concepto de convivencia resulta amplio y difuso, y cada uno de nosotros lo interpreta de distinta forma en cuanto a significado o alcance. Es por ello que resulta difícil conseguir resultados unificados, sobre todo si realizamos estudios en grupos muy heterogéneos.

Con el fin de superar este obstáculo, queremos proponer a los habitantes de Urnieta que participen en esta propuesta enlazando el concepto de convivencia con un lugar concreto que forme parte de su realidad cotidiana, con un lugar de su pueblo.

Cada lugar influirá de manera distinta sobre dicha convivencia, y presentará aspectos positivos o negativos en función de las experiencias o percepciones propias de cada persona. Porque además de ser el escenario de nuestras relaciones, los edificios y espacios públicos condicionan el trato entre unas personas y otras, e intervienen en la convivencia.

El resultado

Partiendo de la información recogida en estas fichas, trazaremos mapas y gráficos en los que reflejaremos los puntos de vista que diferentes grupos (por ejemplo, hombres y mujeres) tienen sobre el mismo lugar. Estos mapas se podrán ver en la exposición que durante el mes de enero se realizará en Lekaio y esperamos que sean el punto de partida para la reflexión y el debate sobre la complejidad de la convivencia.

«Lugares que suman, lugares que restan» será un diagnóstico realizado por los propios ciudadanos, por lo que sus resultados podrán tenerse en cuenta en futuros proyectos sobre edificios o espaciós públicos.

Podéis informaros sobre este proceso en la página urnietakolekuak.wordpress.com .

Urnietako Elkarbizitzarako Lekuen Mapa

Urbes for All aholkularitzak Urnietako Udalarentzat “Batzen duten lekuak, kentzen duten lekuak” proiektua gidatu eta garatuko du hurrengo hilabetean zehar. Proiektu honen helburua Urnietako elkarbizitzaren diagnostiko bat egitea da eta bertako herritarren partaidetzaren bitartez kaleko elkarbizitzari buruzko iritzia jasoko da, herriko espazio publikoak oinarri hartuz.

Galdetegi bidez jasoko ditugu iritziak eta bildutako informazioaren bidez elkarbizitzarako lekuen mapak osatzea da gure asmoa bi helburu hauekin:

  • Herriko elkarbizitzaren aberastasuna islatzea eta ezagutzera ematea.
  • Herrian topaketa-lekuak, gatazka-lekuak, bereizketa-lekuak, aukera-lekuak eta abar identifikatzea.

4-gazte-bankuan

Elkarbizitzaren kontzeptua zabala eta lausoa da, eta norbanakoaren arabera interpretazio anitz ematen zaio esanahiari edota alkantzuari dagokionez. Hori dela eta, zaila izaten da gai honen inguruan egiten diren diagnostikoetan emaitza baterakorrak eskuratzea, batez ere ikerketan talde heterogeneoak hartu badira kontuan.

Oztopo hau gainditu asmoz, partaidetza-proiektu honetan zera proposatuko diegu urnietarrei: elkarbizitzaren kontzeptua beraien eguneroko bizitzako errealitate konkretu batekin lotu dezatela, bere herriko leku batekin alegia.

Leku bakoitzak modu ezberdinean eragingo dio elkarbizitza horri, eta alderdi positiboak edo negatiboak izango ditu pertsona bakoitzaren esperientzien edo perzeptzio propioen arabera. Herritarron bizimoduaren eskenatoki izateaz gain, espazio publikoek gure arteko tratua baldintzatu eta elkarbizitzaren gain eraginten dute.

Emaitza

Herritarren partaidetzari esker jasotako datu eta iritziak hainbat mapa eta irudi grafikotan trinkotuko dira, talde desberdinek (gizonezko eta emakumezkoak, adibidez) leku berberari buruz dauzkaten ikuspuntuak islatuz.  Urtarrilean zehar ikusgai egongo diren mapa hauek, elkarbizitzaren konplexutasunaren inguruan hausnarketarako eta eztabaidarako abiapuntu izatea espero da.Halaber, “Batzen duten lekuak, kentzen duten lekuak” proiektua diagnostiko bat denez, bere emaitzak kontuan hartu ahal izango dira herriko eraikin eta espazio irekietan eragin dezaketen egitasmoetan.

Informazio gehiago urnietakolekuak.wordpress.com-en aurkituko duzue.

Eskola patio bat Danimarkan | Patio de escuela en Dinamarca: Skade Skole

Eskalatzeko hormak, parkour-erako instalazio egokituak eta zuhaitz artifizialak. Rosan Bosch arkitektura estudioak Aarhur daniar hiriko Skade Eskolan ariketa fisikoan oinarritutako jolas patio bat diseinatu du.

skade01

Adin guztietako umeengan pentsatuz, jolasa, ariketa fisikoa eta sormena lantzera bultzatzen ditu espazio berritzaile honek. Funtzio anitzeko espazio bat sortu nahi izan zuten eskola honetan, baloi jokoetaz gain bestelako jokoei lekua egingo ziena. Beti ere, ariketa fisikoa oinarritzat hartuz, batez ere 9-10 urtetik aurrerako umeei zuzendutako espazioak sortu nahi izan zituzten; jolasa gizarte harremanetako tresna izanik aukera ezberdinak eman nahi izan zaizkie ume eta gazteei espazio berezi hauen bidez.

Paredes de escalada, una instalación de parkour y trepar a los árboles artificiales. Con un énfasis en el juego y la actividad física Rosan Bosch ha creado un parque de la actividad innovadora para la Escuela Skade en la ciudad danesa de Aarhus.

Niños de todas las edades pueden jugar, moverse y dar las riendas imaginación. El parque combina el juego, la actividad física y la recreación, y se centra sobre todo en opciones de actividades dirigidas a los niños y niñas mayores. La idea promotora del proyecto era crear un espacio polivalente que no sólo fuera adecuado para el fútbol, sino también para otros tipos de actividad física. Así, las diversas áreas forman un espacio coherente, y en el encuentro de las funciones emergen nuevas formas de actividad física y espacio para interacciones sociales.

Elkarbizitza eta espazio publikoa (II)

Espazio publikoaren kalitatea bermatzeko arlo ezberdin asko uztartu behar dira, bakoitzari dagokion garrantzia emanez, bere neurrian, kasuaren arabera. Ez dago espazio publiko perfektua sortzeko errezeta magikorik, espazio publiko hori ez bait da ezer giro eta osatuko duten pertsonik gabe, eta pertsonok, oraingoz behintzat, bakarrak eta ezberdinak bait gara.

Superkilen_

Gomendioak baino ezin ditugu aipatu, hauek norberak bere kasura egokitu beharko ditu. Hortxe dago gakoa, hortxe magia: espazio publiko batzuk oso ondo funtzionatzen dute, beste batzuk berriz, ez.

Gomendio batzuk

1.- Erabiltzaileen partehartzea espazio publikoen eraketan

Egungo espazio publikoen balorazioa egin eta hauen eraldatzea nondik norakoa izan behar duen prozesu partehartzaile bihurtuz nolabaiteko inplikazio emozionala lortzen da. Prozesu partehartzaile honentzat ondoko hiru helburu hauek jar ditzakegu, adibidez:

  • Programaren definizioa eta espazio publikoen sarea diseinatzea.
  • Erabilera eta ekipamendu zehatzen zerrenda osatzea.
  • Espazio publikoaren diseinuan parte hartzea, ariketa pilotu gisa.

2.- Natura espazio publiko sarean txertatzea

Ez gara naturaren onurak aipatzen hasiko, ez bait genuke bukatuko. Aipatuko duguna, ordea, elementu naturalen erabilera espazio publikoen sare osoa kontutan hartuta egitea gomendatzen dugula da. Izan ere, espazioak elkarren artean lotzeko erabil ditzakegu zenbait elementu, edo eta espazioak elkarrengandik desberdintzeko. Erabakiak, beti ere, konszientea izan behar du, ingurune osoa kontutan izanda.

3.- Espazio publikoaren erabilera berpiztuko duten erabilpenak txertatzea

Ez da gai erraza: kaleen berpiztea ez da nolanahi lortzen eta leku zehatz batetan funtzionatu duen errezetak ez du beste leku batetarako balio. Hala ere badira kontutan hartu beharreko zenbait aldagai eta parametro:

  • Kale bakoitzaren izakera bereizgarria indartu.
  • Oinezkoen zirkulazioa bultzatuko duten gune erakarleak sortu ardatzen muturretan.
  • Ekipamendu publikoren bat ekimenak sustatu eta txertatuko dituen ardatz bihurtu.
  • Kale mailan dauden jarduerak indartu eta bultzatu.

4.- Egokitzapen topografikoa eta irisgarritasuna bermatzea

Ibilbide irisgarri sare bat osatzea ezinbestekoa iruditzen zaigu espazio publikoen erabilera orokor eta oso bat lortzeko. Hala ere, sare horrek kontutan izan behar du hasierako egoera, nolabaiteko oreka lortuz tokiko orografiarekin. Gomendio nagusiak hauek lirateke, beraz:

  • Oinezkoen ibilbideak topografiara egokitu, sare egoki bat bermatuz, batez ere ekipamendu publikoen inguruan.
  • Irisgarritasun legeak araututako puntuak bete eta, ahal bada, gainditu Irisgarritasun Unibertsala lortzeko bidean.

5.- Egokitzapen klimatiko eta akustikoaren bidez erosotasuna lortzea

Espazio publikoa erabilgarria izan dedin, ezinbestekoa da erosotasuna. Erosotasun hori aldakorra da: neguan eguzkitan egon ahal izatea, udaran itzala edukitzea bezain garrantzitsua da. Bestalde, zarata gehiegi dagoen lekuetan hau leunduko duten elementuak jartzea ere gomendagarria da.

6.- Hiriaren irakurketa egokia bermatzea

Hiriko espazio publikoaren irakurketa formala errazteak non gauden eta nora joan nahi dugun hobeto ulertaraziko digu. Toki bakoitzak bere izaera formala izateak, bestetik desberdintzeak, harreman berezia sortarazi dezake pertsona ezberdinekin. Horretan lagun dezake, baita ere, hiri altzari egokiak aukeratzeak, edo eta bestelako elementu desberdintzaileak jartzeak, artelanak esaterako. Honen inguruan, beraz, zera azpimarratuko genuke:

  • Espazio publikoen arteko jerarkiak agerian jarri, hiriaren irakurketa espaziala errazteko. Espazio bakoitzaren izakera landu.
  • Behe solairuen tratamendu bateratua, espazio bakar gisa ulertarazteko.
  • Zoladura eta argiteria aukeraketa egokia egin, helburu formala eta erabilgarria bateratuz.

7.- Hiri ekipamendurako elementuen aukeraketa egokia egitea

Hiri ekipamendurako elementu egokiak aukeratzea ez da nolanahi egin daiteken zerbait. Haurren jolasetatik hasi eta eserleku edo iturri egokietaraino asko dira kontutan hartu beharreko parametroak. Izan ere, erabiltzaileen behar eta ahalmen ezberdinak aintzat hartu behar ditugu, ahal izanez gero, guztiei erantzuna eman ahal izateko.

  • Haurren jolas parkeetan adin ezberdinak kontutan izan, adin orok jolasteko aukera izan dezan.
  • Jolas parkeak eta helduentzako ekipamendu edo atseden lekuak bata bestearengandin hurbil jarri.
  • Eserlekuak aukeratzerakoan adin eta egoera ezberdinak kontutan hartu, bai eta kokapen egokia ere.
  • Iturri, komun eta gainontzeko ekipamenduak erabilgarri eta irisgarriak egin, diseinua pertsonei egokituz.

Lehen atala: Elkarbizitza eta espazio publikoa (I)